- dokumenti i knjige o drugom svetskom ratu na teritoriji Jugoslavije i povezanim zbivanjima
- arhivski fond:
- Nemački dokumenti sa mikrofilmova National Archive Washington (Documents from National Archive Washington)
ukupno trenutno sadrži 84 kompletnih rolni sa ukupno 94175 listova dokumenata
- aktuelno:
- Pretraga kroz beleške uz nemačke dokumente sa mikrofilmova National Archive Washington (Documents from National Archive Washington - notes search)
search string 1:
search string 2:
Vojnoistorijski institut je početkom šezdesetih godina dobio od National Archive nemačke zaplenjene dokumetne koji se odnose na Jugoslaviju u obliku mikrofilmova. To je dovelo do značajnog skoka u kvalitetu istoriografskog istraživanja u Jugoslaviji. Oko 2.000 dokumenata je prevedeno i objavljeno u ediciji Zbornika Vojnoistorijskog instituta (takođe dostupnih na sajtu, videti linkove dole). Međutim, radilo se o redakcijskom izboru, a rolne su bile samo ograničeno dostupne iz tehničkih razloga, pa se često postavljalo pitanje reprezentativnosti i pouzdanosti. S obzirom da je danas dostupna velika masa originalnih nemačkih dokumenata iz WW2 u digitalnom formatu, i to ne u obliku nekog redakcijskog izbora, nego svi redom, u obliku kompletnih rolni, i s obzirom da interesovanje postoji, pravljenje neke vrste javnih beleški o sadržaju pojavilo se kao logična i korisna ideja koja može olakšati navigaciju i ubrzati pretragu. Ovaj posao je tek u začetku - na sajtu je trenutno dostupno ukupno 84 kompletnih rolni dokumenata, sa ukupno 94175 listova dokumenata, a broj beleški uz dokumente je trenutno svega 993 (dakle oko 1%) - ali nadamo se značajnom porastu s vremenom.
Beleške radi više istoričara, pa ima dosta stilskih i sadržajnih nedoslednosti. Neka imena navedena su u s-h obliku, a neka u nemačkom originalu, pa je stoga dobra ideja izbegavati dijakritike, ili ponoviti traženu reč u obliku sa i bez dijakritika. Pretraga kroz beleške radi tako što unesete traženu reč (ili deo reči) u jedno polje, a u drugo unesete alternativni oblik pisanja tog pojma, ili neki drugi pojam, i pritisnete dugme "traži!". Pretraga je "case sensitive", odnosno, ako reč u belešci počinje velikim slovom, a Vi je ukucate malim slovima, ta beleška neće biti uvrštena u rezultat. U rezultate će biti uvrštene sve beleške u kojima se nalazi bilo koja od unetih reči. Niz rezultata sa slikama odgovarajućih dokumenata će biti prikazan u novom tabu odnosno prozoru.
Par saveta: S obzirom na aktuelnost, najtraženiji su dokumenti koji se odnose na DM-četnike. Trenutno takvih beleški ima 430. Ako Vas npr zanimaju izveštaji o gubicima, njih u dokumentima ima veoma mnogo, ali su u beleškama slabije zastupljeni. Pri tome treba imati u vidu da se ponekad pojavljuju sa rečju "mrtvih", "mrtav", "poginuli", i varijantama, a ima ih priličan broj koji su obeleženi sa "KIA" - profesionalna deformacija istoričara rata .
- tekuće informacije
- nove knjige
- hronologija NOR-a: na današnji dan dan: mesec:
hronološki podaci za:
- Draža Mihailović

- grad Zagreb
- grad Split
- grad Trst
- Divizija Brandenburg
- 373. legionarska divizija
- 2. diverzantski bataljon NOVH
- 3. diverzantski bataljon NOVH
- Diverzantski bataljon GŠ NOV i PO za Vojvodinu
- 15. slovenačka divizija
- 1. slovenačka udarna brigada Tone Tomšič
- 13. slovenačka udarna brigada Mirko Bračič
- 19. slovenačka udarna brigada Srečko Kosovel
- 11. slovenačka udarna brigada Miloš Zidanšek

1942:
nemačke divizije na teritoriji Jugoslavije na dan 06-05-1942 (crveno):
704. pešadijska divizija * 714. pešadijska divizija * 717. pešadijska divizija * 718. pešadijska divizija * 42. lovačka divizija * 100. lovačka divizija * 104. lovačka divizija * 114. lovačka divizija * 117. lovačka divizija * 118. lovačka divizija * 1. brdska divizija Vermahta * 98. pešadijska divizija * Divizija Brandenburg * 1. SS oklopna divizija Telesna garda Adolfa Hitlera * 4. SS policijska oklopna grenadirska divizija * 7. SS divizija Prinz Eugen * 11. SS oklopna grenadirska divizija Nordland * 13. SS divizija Handžar * 14. SS divizija Galizia * 21. SS divizija Skenderbeg * 1. kozačka divizija Vermahta * 2. kozačka konjička divizija * 113. pešadijska divizija * 22. pešadijska divizija * 41. tvrđavska divizija * 44. pešadijska divizija * 71. pešadijska divizija * 181. pešadijska divizija * 188. brdska divizija * 162. pešadijska divizija (Turkestanska) * 173. rezervna divizija * 187. rezervna divizija * 237. rezervna divizija * 264. pešadijska divizija * 297. pešadijska divizija * 342. pešadijska divizija * 367. pešadijska divizija * 371. pešadijska divizija * 369. legionarska divizija (vražja) * 373. legionarska divizija Tiger * 392. legionarska divizija (plava) * Divizija Stefan * Divizija Böttcher

gradovi slobodne teritorije u teritoriji Jugoslavije na dan 06-05-1942 (crveno):Poreč * Rovinj * Pazin * Labin * Rijeka * Novo Mesto * Metlika * Senj * Vojnić * Karlobag * Vrginmost * Koprivnica * Glina * Gospić * Čazma * Cazin * Korenica * Bihać * Zadar * Udbina * Virovitica * Gračac * Daruvar * Prijedor * Pakrac * Bosanski Petrovac * Sanski Most * Drvar * Šibenik * Bosansko Grahovo * Slavonska Požega * Banja Luka * Trogir * Glamoč * Jajce * Split * Livno * Teslić * Sombor * Bosanski Šamac * Bugojno * Doboj * Travnik * Subotica * Imotski * Tuzla * Bijeljina * Mostar * Zvornik * Sarajevo * Novi Sad * Sremska Mitrovica * Vlasenica * Ruma * Šabac * Zrenjanin * Foča * Gacko * Dubrovnik * Bileća * Valjevo * Trebinje * Beograd * Pančevo * Pljevlja * Užice * Prijepolje * Nikšić * Aranđelovac * Smederevo * Čačak * Cetinje * Požarevac * Bijelo Polje * Podgorica * Kragujevac * Kraljevo * Berane * Vrnjačka Banja * Novi Pazar * Kruševac * Bor * Negotin * Zaječar * Niš * Knjaževac * Leskovac * Debar * Vlasotince * Vranje * Skoplje * Kičevo * Prilep

hronologija događaja:
1942-5-6 - U Londonu predstavnik izbegličke vlade Kraljevine Jugoslavije tražio od predstavnika vlade V. Britanije da odobri saradnju četnika Draže Mihailovića sa italijanskim okupacionim vlastima u Dalmaciji, Hercegovini i Crnoj Gori. Vlada V. Britanije to nije odobrila.
1942-5-6 - Vrhovni komandant NOP i DV Jugoslavije Josip Broz Tito izdao opštu zapovest: da sve NOP i dobrovoljačke jedinice, u svim krajevima zemlje, primenjujući partizanski način ratovanja, pređu u opštu ofanzivu i uništavaju neprijateljska uporišta, ne dozvoljavajući neprijatelju da na jednom mestu prikupi jače snage i ugrozi pojedine slobodne teritorije i NOP odrede.
1942-5-6 - VŠ NOP i DV Jugoslavije izdao uputstvo o organizaciji i načinu funkcionisanja obaveštajne službe u partizanskim i dobrovoljačkim jedinicama i na terenu. Uputstvom su precizirani i zadaci u pogledu budnosti i kontrole, prikupljanja i sređivanja podataka o neprijateljskim snagama i domaćim izdajnicima.
1942-5-6 - Vrhovni komandant NOP i DV Jugoslavije Josip Broz Tito naredio GŠ NOP i DO za Crnu Goru i Boku i delegatima VŠ pri njemu: napasti četničku grupaciju kod Kolašina.
1942-5-6 - Kod s. Miljenog (na putu Čajniče-Goražde) dva bataljona 2. proleterske NOU brigade i jedan bataljon 1. proleterske NOU brigade, u petočasovnoj borbi, razbili manje delove italijanske divizije -Pusterija-. Poginulo je oko 100 neprijateljskih vojnika i zaplenjeno 5 p. mitraljeza, 1 minobacač i drugo.
1942-5-6 - Četnički elementi, sklopivši sporazum s nemačkim komandantom u Zenici, izvršili puč u Zeničkom NOP odredu, pobili političke komesare i najodanije borce, pa taj odred proglasili četničkim i stavili ga pod nemačko-ustašku komandu.
1942-5-6 - Po naređenju vrhovnog komandanta NOP i DV Jugoslavije Josipa Broza Tita, a pod rukovodstvom i po uputstvima inženjera Lazara Jaukovića, mineri i radnici Pljevaljskog i Durmitorskog NOP odreda srušili deo velikog mosta na r. Tari (kod s. Đurđevića Tare) i time prekinuli jedinu komunikaciju na pravcu Pljevlja-Nikšić.
1942-5-6 - Kod s. Bočine (blizu Metkovića) Biokovska partizanska četa iz zasede napala italijansku kolonu. Neprijatelj je imao 3 mrtva, više od 10 ranjenih i 19 zarobljenih vojnika i oficira. Zaplenjeno je: 1 kamion, 21 puška, 50 bombi i drugi ratni materijal.
1942-5-6 - U duhu naređenja GŠ NOP odreda za Sloveniju, Štab 2. grupe NOP odreda izdao Štabu 1. štajerskog partizanskog bataljona naredbu da u Štajerskoj organizuje prihvat jedinica 2. grupe NOP odreda.
1942-5-6 - U s. Ledincima (kod Petrovaradina) delovi 1. čete Fruškogorskog NOP odreda pre padom zauzeli žand. st., zaplenili 8 pušaka sa 900 metaka, 16 bombi i dosta druge spreme i spalili opštinsku arhivu.
1942-5-6 - U Srem. Mitrovici ustaše streljale 27 simpatizera NOP-a
1942-5-6/7 - U s. Vasilju (kod Knjaževca) delovi Timočkog NOP odreda razoružali seosku četničku stražu i spalili opštinsku arhivu.

1943:
nemačke divizije na teritoriji Jugoslavije na dan 06-05-1943 (crveno):
704. pešadijska divizija * 714. pešadijska divizija * 717. pešadijska divizija * 718. pešadijska divizija * 42. lovačka divizija * 100. lovačka divizija * 104. lovačka divizija * 114. lovačka divizija * 117. lovačka divizija * 118. lovačka divizija * 1. brdska divizija Vermahta * 98. pešadijska divizija * Divizija Brandenburg * 1. SS oklopna divizija Telesna garda Adolfa Hitlera * 4. SS policijska oklopna grenadirska divizija * 7. SS divizija Prinz Eugen * 11. SS oklopna grenadirska divizija Nordland * 13. SS divizija Handžar * 14. SS divizija Galizia * 21. SS divizija Skenderbeg * 1. kozačka divizija Vermahta * 2. kozačka konjička divizija * 113. pešadijska divizija * 22. pešadijska divizija * 41. tvrđavska divizija * 44. pešadijska divizija * 71. pešadijska divizija * 181. pešadijska divizija * 188. brdska divizija * 162. pešadijska divizija (Turkestanska) * 173. rezervna divizija * 187. rezervna divizija * 237. rezervna divizija * 264. pešadijska divizija * 297. pešadijska divizija * 342. pešadijska divizija * 367. pešadijska divizija * 371. pešadijska divizija * 369. legionarska divizija (vražja) * 373. legionarska divizija Tiger * 392. legionarska divizija (plava) * Divizija Stefan * Divizija Böttcher

gradovi slobodne teritorije u teritoriji Jugoslavije na dan 06-05-1943 (crveno):Poreč * Rovinj * Pazin * Labin * Rijeka * Novo Mesto * Metlika * Senj * Vojnić * Karlobag * Vrginmost * Koprivnica * Glina * Gospić * Čazma * Cazin * Korenica * Bihać * Zadar * Udbina * Virovitica * Gračac * Daruvar * Prijedor * Pakrac * Bosanski Petrovac * Sanski Most * Drvar * Šibenik * Bosansko Grahovo * Slavonska Požega * Banja Luka * Trogir * Glamoč * Jajce * Split * Livno * Teslić * Sombor * Bosanski Šamac * Bugojno * Doboj * Travnik * Subotica * Imotski * Tuzla * Bijeljina * Mostar * Zvornik * Sarajevo * Novi Sad * Sremska Mitrovica * Vlasenica * Ruma * Šabac * Zrenjanin * Foča * Gacko * Dubrovnik * Bileća * Valjevo * Trebinje * Beograd * Pančevo * Pljevlja * Užice * Prijepolje * Nikšić * Aranđelovac * Smederevo * Čačak * Cetinje * Požarevac * Bijelo Polje * Podgorica * Kragujevac * Kraljevo * Berane * Vrnjačka Banja * Novi Pazar * Kruševac * Bor * Negotin * Zaječar * Niš * Knjaževac * Leskovac * Debar * Vlasotince * Vranje * Skoplje * Kičevo * Prilep

hronologija događaja:
1943-5-6 - Italijansko-četnička borbena grupa -Somavila- (73. legija crnih košulja italijanske divizije -Sasari-, 2. bataljon 260. pešadijskog puka italijanske divizije -Murđe-. Četnička Bilećka i Gatačka brigada, jedna baterija i po jedna četa tenkova i minobacača), nastupajući iz Gacka, posle trodnevnih borbi odbacila 1. dalmatinsku udarnu brigadu 3. udarne divizije NOVJ i zauzela prevoj Čemerno.
1943-5-6 - U rejonu s. G. Kukuruzara i s. Babine Rijeke (kod Kostajnice) 3. bataljon 4. banijske brigade Unske operativne grupe sukobio se sa izviđačkim delovima domobranske 2. brdske brigade i odeljenjem nemačkih vojnika. Posle kraće borbe neprijatelj se povukao u Kostajnicu. Ranjeno je 8 domobrana i 1 nemački vojnik.
1943-5-6 - Posle jednodnevne borbe protiv manjih delova italijanske divizije -Bergamo-, četnika i domobrana jedinice Cetinskog NOP odreda zauzele s. Cistu i s. Lovreč (kod Imotskog). Poginulo je i ranjeno 12 neprijateljskih vojnika a jedan je zarobljen. Odred je imao 1 poginulog.
1943-5-6 - U s. Čepovanu (kod Tolmina) manje partizanske snage, koje su ostale van sastava brigada, izvršile demonstrativan napad na kasarne 256. puka italijanske divizije -Veneto-, pa se posle kraćeg puškaranja povukle, nanevši neprijatelju manje gubitke.
1943-5-6 - PK KPJ za Srbiju uputio politkomesaru GŠ NOV i PO za Srbiju pismo u kome daje uputstvo o radu Partije u NOV i ukazuje na potrebu za formiranjem bataljona i brigada u Šumadiji, što je dalo polet NOP-u i omogućilo veći priliv boraca u jedinice NOV.
1943-5-6 - U s. Jarku (kod Srem. Mitrovice) delovi 3. NOP odreda 3. operativne zone NOV i PO Hrvatske napali i zapalili žand. stanicu, razoružali žandarme i zaplenili 12 pušaka s municijom.
1943-5-6 - U s. Novim Karlovcima (kod Inđije) delovi 3. NOP odreda 3. operativne zone NOV i PO Hrvatske zapalili opštinu (sa arhivom) i zaplenili 9 pušaka i 4 pištolja.
1943-5-6 - Na pruzi Kruševac-Trstenik delovi Rasinskog NOP odreda demolirali ž. st. Čitluk.
1943-5-6 - U šumi Markovići (blizu s. Kovačevca kod Mladenovca) od Kosmajske čete 1. šumadijskog NOP odreda i novodošlih boraca formiran Kosmajski NOP odred, jačine oko 60 boraca.

1944:
nemačke divizije na teritoriji Jugoslavije na dan 06-05-1944 (crveno):
704. pešadijska divizija * 714. pešadijska divizija * 717. pešadijska divizija * 718. pešadijska divizija * 42. lovačka divizija * 100. lovačka divizija * 104. lovačka divizija * 114. lovačka divizija * 117. lovačka divizija * 118. lovačka divizija * 1. brdska divizija Vermahta * 98. pešadijska divizija * Divizija Brandenburg * 1. SS oklopna divizija Telesna garda Adolfa Hitlera * 4. SS policijska oklopna grenadirska divizija * 7. SS divizija Prinz Eugen * 11. SS oklopna grenadirska divizija Nordland * 13. SS divizija Handžar * 14. SS divizija Galizia * 21. SS divizija Skenderbeg * 1. kozačka divizija Vermahta * 2. kozačka konjička divizija * 113. pešadijska divizija * 22. pešadijska divizija * 41. tvrđavska divizija * 44. pešadijska divizija * 71. pešadijska divizija * 181. pešadijska divizija * 188. brdska divizija * 162. pešadijska divizija (Turkestanska) * 173. rezervna divizija * 187. rezervna divizija * 237. rezervna divizija * 264. pešadijska divizija * 297. pešadijska divizija * 342. pešadijska divizija * 367. pešadijska divizija * 371. pešadijska divizija * 369. legionarska divizija (vražja) * 373. legionarska divizija Tiger * 392. legionarska divizija (plava) * Divizija Stefan * Divizija Böttcher

gradovi slobodne teritorije u teritoriji Jugoslavije na dan 06-05-1944 (crveno):Poreč * Rovinj * Pazin * Labin * Rijeka * Novo Mesto * Metlika * Senj * Vojnić * Karlobag * Vrginmost * Koprivnica * Glina * Gospić * Čazma * Cazin * Korenica * Bihać * Zadar * Udbina * Virovitica * Gračac * Daruvar * Prijedor * Pakrac * Bosanski Petrovac * Sanski Most * Drvar * Šibenik * Bosansko Grahovo * Slavonska Požega * Banja Luka * Trogir * Glamoč * Jajce * Split * Livno * Teslić * Sombor * Bosanski Šamac * Bugojno * Doboj * Travnik * Subotica * Imotski * Tuzla * Bijeljina * Mostar * Zvornik * Sarajevo * Novi Sad * Sremska Mitrovica * Vlasenica * Ruma * Šabac * Zrenjanin * Foča * Gacko * Dubrovnik * Bileća * Valjevo * Trebinje * Beograd * Pančevo * Pljevlja * Užice * Prijepolje * Nikšić * Aranđelovac * Smederevo * Čačak * Cetinje * Požarevac * Bijelo Polje * Podgorica * Kragujevac * Kraljevo * Berane * Vrnjačka Banja * Novi Pazar * Kruševac * Bor * Negotin * Zaječar * Niš * Knjaževac * Leskovac * Debar * Vlasotince * Vranje * Skoplje * Kičevo * Prilep

hronologija događaja:
1944-5-6 - Ekonomsko odeljenje VŠ NOV i POJ dalo tumačenje naredbe VŠ NOV i POJ od 8. i 23. februara u vezi sa organizacijom ekonomske službe. U tumačenju se ističu: zajedničke dužnosti intendanture korpusa i ekonomskog odseka korpusne vojne oblasti; zadaci intendanture; zadaci ekonomskog odseka korpusne vojne oblasti; odnos ekonomskog i saobraćajnog odseka korpusne vojne oblasti.
1944-5-6 - Vlada SSSR-a donela odluku da se u selu Kalinovki (oblast Vinice) od jedinica 5. avio-divizije za daleka dejstva organizuje baza za dotur materijalne pomoći NOVJ. Ali je dotur bio ograničen, s obzirom na veliku udaljenost ove baze od oslobođene teritorije u Jugoslaviji (oko 1300 km).
1944-5-6 - Jedanaesta udarna divizija NOVJ izvršila neuspeo napad na Kotor-Varoš, koji su branile ustaško-domobranske jedinice, i pretrpela gubitke od 2 mrtva i 18 ranjenih boraca.
1944-5-6 - Iz rejona Kladnja otpočeo marš 16. udarne divizije NOVJ ka određenom odseku prelaza r. Drine (Bajina Bašta - s. Fakovići), radi pružanja pomoći 2. proleterskoj i 5. udarnoj diviziji NOVJ u borbama u Srbiji. Sutradan su je delovi nemačke 13. SS divizije -Handžar- i 7. SS divizije -Princ Eugen- odbacili iz rejona s. Milića (kod Vlasenice) u polazni rejon.
1944-5-6 - U s. Džinovoj Mahali (kod Nevesinja) 11. hercegovačka udarna brigada 29. udarne divizije NOVJ iznenadnim udarom razbila 2. nevesinjsku brigadu četničkog Nevesinjskog korpusa, nanevši joj gubitke od 17 poginulih, oko 20 ranjenih i 4 zarobljena. Brigada je imala 2 mrtva i 6 ranjenih boraca.
1944-5-6 - Na pruzi Visoko-Zenica delovi 10 udarne divizije NOVJ uništili neprijateljski oklopni voz. Neprijatelj je imao 80 mrtvih vojnika.
1944-5-6 - Posle oštre jednodnevne borbe 1. udarna brigada -Braća Radić- 32. divizije NOVJ zauzela Ivanec (kod Varaždina). Ustaška posada, jačine tri čete, povukla se u pravcu Lepoglave.
1944-5-6 - U s. D. Orešju (kod Zlatara) Zagrebački NOP odred zauzeo ustaško uporište. Poginulo je 18 a zarobljeno 12 ustaša.
1944-5-6 - U luci Omišalj (na o. Krku) udarna grupa 1. udarne brigade 13. divizije NOVJ potopila nemački parobrod -Plav- a posadu zarobila.
1944-5-6 - Kod s. Podvisa (blizu Kičeva) Grupa makedonskih i Grupa kosovsko-metohijskih partizanskih bataljona (1. makedonsko-kosovska NOU brigada) iznenada napala dva železnička transporta i jednu kolonu nemačko-balističkih snaga iz Kičeva i nanele im velike gubitke. Železničke kompozicije su uništene i mnogo ratnog materijala je zaplenjeno.
1944-5-6 - Kod s. Izvora (blizu Kičeva) Grupa makedonskih i Giupa kosovsko-metohijskih partizanskih bataljona (1. makedonsko-kosovska NOU brigada) razbile nemačko-balističke delove i odbacile ih ka Kičevu.
1944-5-6 - U rejonu s. Zerjav - s. Mošenik - s. Pristava 2. bataljon 13. slovenačke brigade -Mirko Bračič- 14. divizije NOVJ uništio neprijateljsko uporište i zapalio skladište materijala i pilanu kod s. Žerjava (blizu Mežice) gde je izrađivan građevinski materijal za rudnike olova u okolini s. Crne.
1944-5-6 - Kod s. Trojana (na putu Ljubljana-Vransko) 6. slovenačka udarna brigada -Slavko Šlander- 4. operativne zone NOV i PO Slovenije napala nemačku motorizovanu kolonu (5 kamiona i 1 putnički automobil) i posle duže borbe uništila 2 kamiona a ostale kamione oštetila. Neprijatelj je, uz gubitke od 35 mrtvih i 5 zarobljenih, uspeo da se probije u pravcu Domžala.
1944-5-6 - Kod Črnooka (blizu Bosiljgrada) 3. makedonska NOU brigada, Strumičko-devđelijski (Plačkovički), Kosovski i bugarski Trnski NOP odred vodili čitavog dana vrlo tešku borbu u okruženju protiv bugarskih jedinica iz kumanovskog i krivopalanačkog garnizona. U toku noći oni su se uspešno probili iz obruča i produžili pokret za Crnu travu. Jedinice NOV i POJ su imale 24 mrtva borca, a neprijateljske jedinice - oko 100 mrtvih i ranjenih vojnika.
1944-5-6 - Na Đakovom kamenu (na pl. Jelovoj gori) 2. bataljon 1. krajiške udarne brigade 5. udarne divizije NOVJ iz zasede razbio bugarsku izviđačku grupu jačine oko 50 vojnika. Iz stroja je izbačeno oko 10 neprijateljskih vojnika; zaplenjeno je nekoliko pušaka i 1 p. mitraljez. U toj borbi je poginuo član GŠ NOV i PO za Srbiju Sveta Popović Milić, narodni heroj.
1944-5-6 - Nadmoćne nemačke i ustaške snage otpočele desetodnevna dejstva u jugoistočnom Sremu protiv 2. bataljona 1. sremskog NOP odreda, 1. posavsko-tamnavskog partizanskog bataljona i novodošlih nenaoružanih boraca iz Zemuna. Zahvaljujući dejstvu partizanskih jedinica u neprijateljskoj pozadini, delovi okruženi u luku r. Save uspeli su da se, uz manje gubitke, probiju u pravcu s. Obreža.
1944-5-6 - Na pL Jelovoj gori (kod Titovog Užica) 1. krajiška udarna brigada 5. udarne divizije NOVJ odbila napad bataljona iz bugarske 24. pešadijske divizije. Izbačeno je iz stroja oko 50 bugarskih vojnika. Brigada je imala 1 mrtvog i 2 ranjena borca.
1944-5-6 - U s. Lipovcu (kod Šida) 2. četa 1. bataljona 2. sremskog NOP odreda razbila grupu nemačkih vojnika i odbacila je u pravcu s. Adaševaca.
1944-5-6 - Kod s. Varde (blizu Kosjerića) 2. proletersku udarnu diviziju NOVJ napali četnički 2. ravnogorski, Oplenački, Zlatiborski, Cerski i Valjevski korpus, nedićevska borbena grupa -Tatalovič- i nemačke borbene grupe -Holman- i -Vajel-. Divizija se, uz gubitke od 8 mrtvih i 5 ranjenih, povukla na pl. Jelovu goru.

1945:
nemačke divizije na teritoriji Jugoslavije na dan 06-05-1945 (crveno):
704. pešadijska divizija * 714. pešadijska divizija * 717. pešadijska divizija * 718. pešadijska divizija * 42. lovačka divizija * 100. lovačka divizija * 104. lovačka divizija * 114. lovačka divizija * 117. lovačka divizija * 118. lovačka divizija * 1. brdska divizija Vermahta * 98. pešadijska divizija * Divizija Brandenburg * 1. SS oklopna divizija Telesna garda Adolfa Hitlera * 4. SS policijska oklopna grenadirska divizija * 7. SS divizija Prinz Eugen * 11. SS oklopna grenadirska divizija Nordland * 13. SS divizija Handžar * 14. SS divizija Galizia * 21. SS divizija Skenderbeg * 1. kozačka divizija Vermahta * 2. kozačka konjička divizija * 113. pešadijska divizija * 22. pešadijska divizija * 41. tvrđavska divizija * 44. pešadijska divizija * 71. pešadijska divizija * 181. pešadijska divizija * 188. brdska divizija * 162. pešadijska divizija (Turkestanska) * 173. rezervna divizija * 187. rezervna divizija * 237. rezervna divizija * 264. pešadijska divizija * 297. pešadijska divizija * 342. pešadijska divizija * 367. pešadijska divizija * 371. pešadijska divizija * 369. legionarska divizija (vražja) * 373. legionarska divizija Tiger * 392. legionarska divizija (plava) * Divizija Stefan * Divizija Böttcher

gradovi slobodne teritorije u teritoriji Jugoslavije na dan 06-05-1945 (crveno):Poreč * Rovinj * Pazin * Labin * Rijeka * Novo Mesto * Metlika * Senj * Vojnić * Karlobag * Vrginmost * Koprivnica * Glina * Gospić * Čazma * Cazin * Korenica * Bihać * Zadar * Udbina * Virovitica * Gračac * Daruvar * Prijedor * Pakrac * Bosanski Petrovac * Sanski Most * Drvar * Šibenik * Bosansko Grahovo * Slavonska Požega * Banja Luka * Trogir * Glamoč * Jajce * Split * Livno * Teslić * Sombor * Bosanski Šamac * Bugojno * Doboj * Travnik * Subotica * Imotski * Tuzla * Bijeljina * Mostar * Zvornik * Sarajevo * Novi Sad * Sremska Mitrovica * Vlasenica * Ruma * Šabac * Zrenjanin * Foča * Gacko * Dubrovnik * Bileća * Valjevo * Trebinje * Beograd * Pančevo * Pljevlja * Užice * Prijepolje * Nikšić * Aranđelovac * Smederevo * Čačak * Cetinje * Požarevac * Bijelo Polje * Podgorica * Kragujevac * Kraljevo * Berane * Vrnjačka Banja * Novi Pazar * Kruševac * Bor * Negotin * Zaječar * Niš * Knjaževac * Leskovac * Debar * Vlasotince * Vranje * Skoplje * Kičevo * Prilep

hronologija događaja:
1945-5-6 - Kapitulirale nemačke snage u zapadnoj Austriji i južnoj Bavarskoj.
1945-5-6 - Ministarstvo trgovine i snabdevanja federalne Crne Gore propisalo uredbu o maksimiranim cenama životnih namirnica na teritoriji Crne Gore.
1945-5-6 - Kvarnerski odred mornaričke pešadije Jugoslovenske mornarice napao nemačku posadu blokiranu u delu Pule i na poluostrvu Muzilu. U jednodnevnoj borbi neprijatelj je pretrpeo gubitke od oko 70 mrtvih, a Kvarnerski odred je imao 9 mrtvih i 50 ranjenih. Sutradan je nemački admiral prihvatio uslove kapitulacije, pa je razoružano 2200 nemačkih vojnika i oficira.
1945-5-6 - Jedinice 51. udarne i 36. udarne divizije JA posle jednodnevne borbe oslobodile Ludbreg i nastavile gonjenje delova nemačke 11. vazduhoplovno-poljske divizije u pravcu Varaždina.
1945-5-6 - Jedinice 17. udarne i 33, divizije JA posle jednodnevne žestoke borbe razbile 111. lovački puk nemačke 111. vazduhoplovno-poljske divizije i ustaške snage, oslobodile Križevce i odbacile neprijatelja prema Varažd. Toplicama. Uništena su 2 tenka, 4 kamiona i 3 minobacača, a zaplenjeno je: 2 topa, 4 minobacača, 6 p. mitraljeza i 150 pušaka.
1945-5-6 - Posle kratke ali oštre borbe protiv delova 1047. puka nemačke 237. pešadijske divizije 1. brigada 43. divizije JA oslobodila Pazin (u Istri). Gubici neprijatelja: 6 mrtvih, 15 ranjenih, 521 vojnik i 15 oficira zarobljenih. Brigada je imala 5 mrtvih i 25 ranjenih.
1945-5-6 - Kod Umaga (u Istri) delovi 4. dalmatinske udarne brigade 9. udarne divizije JA zarobili 206 nemačkih vojnika bez otpora.
1945-5-6 - Nastupajući ka Ljubljani, jedinice 15. divizije JA napale nemačko-domobranske snage i oslobodile s. Višnju Goru i Grosuplje (u Austriji).
1945-5-6 - Kod s. Borovlja Koruški NOP odred 4. operativne zone Slovenije, posle višečasovne borbe, razbio delove nemačke 14. SS divizije i produžio nastupanje ka Celovecu.
1945-5-6 - U s. Kranjskoj Gori (kod Radovljice) 11. dalmatinska udarna brigada 26. udarne divizije JA posle dvočasovne borbe prinudila na predaju oko 550 nemačkih i domobranskih vojnika i oficira.
1945-5-6 - Prva slovenačka udarna brigada -Tone Tomšič- 14. udarne divizije JA posle višečasovne borbe razbila delove nemačke 14. SS divizije, zauzela s. Žitaru Vas i s. Št. Lipš i pod borbom produžila nastupanje ka Velikoveeu (u Austriji).









- dokumenti

- originalna nemačka i saveznička dokumentacija
KRIEGSTAGEBUCH DES OBERKOMMANDOS DER WEHRMACHT
   BAND I.: 1940-1941.
  ► BAND II.: 1942.
     ERSTER HALBBAND
  ► BAND III.: 1943.
     ERSTER HALBBAND
  ► BAND IV.: 1944-1945.
     ERSTER HALBBAND

    nekoliko vodiča kroz nemačke zaplenjene dokumente (iz NARA publikacije T733)
- National Archives and Records Administration, US, German documents
    T78, Roll 414 (delovi) - Zbirka dokumenata Vrhovne komande armije (Oberkommando des Heeres) - prikazi armijskih snaga i gubitaka po armijskim grupama
    Himmler file - Drawer # 6 - Folder # 232 (Handschar Division) T175 roll 70
    T354, Roll 606 - Zbirka dokumenata II SS oklopnog korpusa jun-decembar 1943 (II. SS-Panzerkorps, Juni-Dezember 1943)
    T501, Roll 255 - Zbirka dokumenata okupacionih komandanata na Balkanu 1944.
 
- sh dokumenti i prevodi

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. tom I - DOKUMENTI NOVJ - BORBE U SRBIJI
    KNJIGA 1 - BORBE U SRBIJI 1941.

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. TOM II - DOKUMENTI VRHOVNOG ŠTABA NOV I POJ
    KNJIGA 1 - BILTENI VRHOVNOG ŠTABA

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. tom III - dokumenti NOVJ - BORBE U CRNOJ GORI
    KNJIGA 1 - godina 1941.

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. tom IV - dokumenti NOVJ - BORBE U BOSNI I HERCEGOVINI
    KNJIGA 1 - maj-septembar 1941.

ZBORNIK DOKUMENATA I PODATAKA NOR-a. tom V - DOKUMENTI NOVJ - BORBE U HRVATSKOJ
    KNJIGA 1 - 1941.

ZBORNIK NOR-a. tom VI - BORBE U SLOVENIJI
    KNJIGA 1 - 1941.

ZBORNIK NOR-a. tom VII - BORBE U MAKEDONIJI
    KNJIGA 1 - juli 1941-septembar 1943.

ZBORNIK NOR-a. tom VIII - DEJSTVA NA JADRANU
    KNJIGA 1 - juli 1942-januar 1944.

ZBORNIK NOR-a. tom IX - DOKUMENTI ORGANIZACIJA KOMUNISTIČKE PARTIJE
    KNJIGA 1 - avgust 1941-avgust 1942.

ZBORNIK NOR-a. tom X - JUGOSLOVENSKO RATNO VAZDUHOPLOVSTVO U NARODNOOSLOBODILAČKOM RATU
    KNJIGA 1 - maj 1942-februar 1945.

ZBORNIK NOR-a. tom XI - OPERACIJE JUGOSLOVENSKE ARMIJE 1945.
    KNJIGA 1 - PRVA ARMIJA, 1. mart-15. maj 1945.




ZBORNIK NOR-a. tom XV, DOKUMENTI O UČEŠĆU HORTIJEVSKE MAĐARSKE
    knjiga 1 - DOKUMENTI O UČEŠĆU HORTIJEVSKE MAĐARSKE U NAPADU I OKUPACIJI JUGOSLAVIJE

ZLOČINI NA JUGOSLOVENSKIM PROSTORIMA U PRVOM I DRUGOM SVETSKOM RATU - ZBORNIK DOKUMENATA: tom I, ZLOČINI NDH
    knjiga 1: godina 1941.

NARODNOOSLOBODILAČKA BORBA U DALMACIJI 1941-1945. ZBORNIK DOKUMENATA
    knjiga 1: godina 1941.
    knjiga 4: listopad-prosinac 1942.
    knjiga 6: travanj-lipanj 1943.
    knjiga 7: srpanj-kolovoz 1943.
    knjiga 8: rujan-listopad 1943.

SJEVEROZAPADNA HRVATSKA U NARODNOOSLOBODILAČKOJ BORBI I SOCIJALISTIČKOJ REVOLUCIJI 1941-1945, GRAĐA
    knjiga 1: godina 1941.

HISTORIJSKI INSTITUT SLAVONIJE: GRAĐA ZA HISTORIJU NARODNOOSLOBODILAČKOG POKRETA U SLAVONIJI
    knjiga 1: godina 1941.
    knjiga 2: siječanj-lipanj 1942.
    knjiga 3: srpanj-prosinac 1942.
    knjiga 9: 16 studeni-31. prosinac 1943.



ZEMALJSKO ANTIFAŠISTIČKO VIJEĆE NARODNOG OSLOBOÐENJA BOSNE I HERCEGOVINE
    KNJIGA 1 - 1943. I 1944. GODINA

Institut za historiju radničkog pokreta Hrvatske: ZEMALJSKO ANTIFAŠISTIČKO VIJEĆE NARODNOG OSLOBOĐENJA HRVATSKE –zbornik dokumenata
    1944 (od 10. svibnja do 31. prosinca)
BIBLIOTEKA

- knjige


Italija


Drugi svetski rat u Jugoslaviji

- posebno
    FOTOGALERIJA   -   nove slike  
    
    
    
    

- knjige savezničkih autora
- knjige nemačkih autora
- knjige domaćih autora
    Dušan Lukač: TREĆI RAJH I ZEMLJE JUGOISTOČNE EVROPE:
-o ustanku
-ndh
    NEMAČKA OBAVEŠTAJNA SLUŽBA U OKUPIRANOJ JUGOSLAVIJI, interna publikacija III odeljenja UPRAVE DRŽAVNE BEZBEDNOSTI
- o četnicima Draže Mihailovića
- jedinice NOV I POJ
-- brigade
    Slobodan Špegar Špego: ILUSTROVANA MONOGRAFIJA PRVE KRAJIŠKE BRIGADE
        
        
        
        
-- divizije i korpusi
    Lado Ambrožič-Novljan: PETNAJSTA DIVIZIJA
        

Žužemberška operacija
        

Wolkenbruch II
        

Boj za Žužemberk od 1. do 4. maja 1944
        

Sovražnikov vdor v Belo krajino od 13. do 15. novembra 1944
    Stanko Petelin: ENAINTRIDESETA DIVIZIJA
        

Nemška ofenziva *Traufe*
        

Rušenje proge Rakek-Postojna-Košana
        

Osvobajanje Bohinja in blejske kotline
        

Napad na Železnike
-- partizanski odredi
- bitke i ratne operacije
    EDICIJA ZA POBEDU I SLOBODU:
     knjiga 2: Beogradska operacija : učesnici govore : okrugli sto 18. okt. 1984
     knjiga 3: Kninska operacija : učesnici govore : okrugli sto 1. dec. 1984
     knjiga 5: Mostarska operacija : učesnici govore : okrugli sto 13. februar 1985.
- ratna zbivanja po oblastima
    PETROVAC U NOB – ZBORNIK SJEĆANJA:
    Dragoslav Dimitrijević - Beli: NARODNI HEROJ DARINKA RADOVIĆ
- antifašistička borba u gradovima
    ZAGREB 1941-1945. – ZBORNIK SJEĆANJA:
- vazduhoplovstvo
- mornarica
- različite službe
    NEMAČKA OBAVEŠTAJNA SLUŽBA U OKUPIRANOJ JUGOSLAVIJI, interna publikacija III odeljenja UPRAVE DRŽAVNE BEZBEDNOSTI
   VEZE U NOB-u 1941-1945. – RATNA SEĆANJA
    knjiga 1
    SANITETSKA SLUŽBA U NOR-U, zbornik radova
- zločini